binnenhof

NRC 22 mei

Het kost alleen maar geld

Nederland wil in 2023 16 procent energie duurzaam opwekken. Hiertoe overweegt het kabinet pal voor de kust enorme windmolenparken te bouwen. Dit plan is een klassiek geval van penny wise, pound foolish. Op korte termijn lijkt dit goedkoper. Een blik verder dan de volgende verkiezingen leert dat dit voornemen duurder uitpakt, de besparingsdoelstellingen niet gehaald worden en dat er veel onzekerheden zijn. Om te beginnen negeert het Rijk tal van bekende risico’s. Gemakshalve gaat men voorbij aan effecten op de kustverdediging, nadeelcompensatie voor ondernemers en vertragingskosten. Het betreft hier een project van niet eerder vertoonde omvang. De effecten op bijvoorbeeld kustveiligheid, toerisme en kwetsbare ecosystemen zijn daarom goeddeels onbekend. Een megaproject met veel ‘open eindjes’ en onomkeerbare gevolgen kent slechts één zekerheid: het gaat meer kosten dan nu wordt begroot.

De besparingen worden daarnaast bezien door een Haagse bril. Uit onafhankelijk onderzoek, in opdracht van het Rijk, blijkt dat maximaal een derde van de beoogde besparingen gerealiseerd kan worden. Wanneer rekening ge- houden wordt met zand- en gaswinning, pijpleidingen en natuurgebieden gaat hier vijftig procent extra vanaf. Uiteindelijk wordt slechts 28 miljoen euro bespaard. Voor lokale gevolgen heeft het Rijk nauwelijks oog. Uit onderzoek blijkt dat een vijfde van de toeristen wegblijft uit Zandvoort, Noordwijk, Katwijk en andere kustdorpen, bij uitzicht op windmolens. Een dreiging van tientallen miljoenen per jaar, faillissementen van horecabedrijven en werkloosheid. Dat weegt niet op tegen besparingen van het Rijk.
Albert Korper, ondernemer en voorzitter van de stichting Vrije Horizon.
Margot Berkman, beeldend kunstenaar en ontwerper van de openbare ruimte
dit artikel verscheen op 22 mei in het NRC Handelsblad